6533b7ddfe1ef96bd12736c9

RESEARCH PRODUCT

Zachowania zdrowotne a poczucie własnej skuteczności i kontrola emocji u pacjentów z chorobami nowotworowymi

subject

description

Wprowadzenie. Indywidualne cechy osobowości każdego człowieka warunkują odmienną reakcję na wiadomość o chorobie nowotworowej, wpływają na wyniki jej leczenia, dalsze rokowanie, a także jakość życia chorego. W tym kontekście istotną rolę odgrywają zdolności kontroli emocji oraz poczucie własnej skuteczności, które jest siłą przekonania, że poprzez realizację określonych działań można osiągnąć wyznaczone cele. Cel. Ocena związku pomiędzy poczuciem własnej skuteczności, kontrolą emocji a zachowaniami zdrowotnymi u pacjentów cierpiących z powodu choroby nowotworowej. Materiały i metody. Badaniem objęto 148 chorych leczonych onkologicznie, którzy odpowiedzieli na pytania zawarte w metryczce oraz wypełnili Skalę Uogólnionej Własnej Skuteczności (GSES), Skalę Kontroli Emocji (CECS), a ponadto Inwentarz Zachowań Zdrowotnych (IZZ). Wyniki. W wyniku przeprowadzonej analizy stwierdzono, że wysokie poczucie własnej skuteczności charakteryzowało aż 72,3% pacjentów, 19,6% przeciętne, a jedynie 8,1% niskie. Ankietowani wykazali się również wysokim wskaźnikiem tłumienia emocji, który był znamiennie wyższy w porównaniu do normy populacyjnej. Ogólny wskaźnik zachowań sprzyjających zdrowiu oceniany kwestionariuszem IZZ był również znamiennie wyższy w porównaniu do wartości normatywnych. Stwierdzono dodatnią korelację pomiędzy poczuciem własnej skuteczności a zachowaniami zdrowotnymi. Wnioski. Zachowania zdrowotne kobiet i mężczyzn w badanej grupie były znamiennie wyższe w porównaniu do norm. Pacjenci onkologiczni mieli większą świadomość konsekwencji negatywnych zachowań zdrowotnych. Wysokie wartości wskaźnika kontroli emocji świadczyły o istotnym wpływie choroby onkologicznej na stan zdrowia psychicznego. Poczucie własnej skuteczności korelowało dodatnio z zachowaniami zdrowotnymi.