6533b82efe1ef96bd1292af5

RESEARCH PRODUCT

Obywatelska inicjatywa ustawodawcza we Włoszech

subject

description

System demokratyczny daje obywatelom możliwość uczestniczenia w życiu publicznym na różnych płaszczyznach. Inicjatywa ludowa, jako narzędzie demokracji bezpośredniej, pozwala ogółowi obywateli podejmować decyzje państwowe w sposób bezpośredni. Włosi uzyskali wraz z nową konstytucją, która weszła w życie 22 grudnia 1947 r. Ponadto konstytucja zagwarantowała prawa obywatelskie, rozbudowała kompetencje samorządu terytorialnego, zinstytucjonalizowała rolę partii politycznych, czy wprowadziła instytucję Trybunału Konstytucyjnego. Propozycję projektu inicjatywy ludowej może złożyć grupa 50.000 obywateli. Niemniej jednak autorami propozycji ustawodawczej mogą być jedynie obywatele Włoch figurujący w spisach wyborczych bądź ci, którym gwarantują to przepisy prawa wyborczego. Niestety w praktyce propozycje te są systematycznie ignorowane przez Izbę i Senat. Od 1979 r. do dziś stowarzyszenie Openpolis obliczyło, że tylko 3 z 260 przedstawionych Izbom stało się prawem (1,15%). Ponadto jedynie 43% spośród wszystkich wniesionych projektów zostało omówionych w komisjach parlamentarnych. Pomimo wprowadzenia ponad 20 lat temu inicjatywy ludowej oraz chęci jej stosowania przez obywateli, o czym świadczą zgłaszane rokrocznie projekty, nie spełnia ona zakładanych celów i jest traktowana marginalnie przez obie izby Republiki Włoskiej. Przedstawiono rys historyczny wprowadzenia inicjatywy ludowej we Włoszech. Następnie omówiono procedurę legislacyjną oraz warunki formalne wniesienia projektu przez obywateli. W końcowej części zaprezentowano stosowanie inicjatywy ludowej w praktyce.