Search results for "Polish"
showing 10 items of 373 documents
Jan Karol Chodkiewicz (1686–1712) – szkic biograficzny młodego magnata
2021
Artykuł stanowi próbę zaprezentowania postaci Jana Karola Chodkiewicza z linii supraskiej (1686–1712), syna starosty błudeńskiego i oboźnego wielkiego litewskiego Jerzego Karola Chodkiewicza oraz Marianny Tekli z Naruszewiczów, który do tej pory nie doczekał się żadnego szerszego opracowania naukowego. Podstawę źródłową szkicu biograficznego Chodkiewicza stanowią materiały przechowywane w Archiwum Narodowym w Krakowie, w zespole Archiwum Młynowskie Chodkiewiczów. Różnorodność znajdujących się w nim dokumentów pozwoliła na możliwie jak najdokładniejsze odtworzenie jego życiorysu. Z niego wyłania się postać Jana Karola, który osierocony przez ojca w dzieciństwie zdany był na opiekę swojej mat…
Kawalerzysta, dowódca i wykładowca - szkic do biografii gen. bryg. Konstantego Druckiego-Lubeckiego (1893-1940)
2018
Celem przeprowadzonych badań było opracowanie rozszerzonego szkicu biograficznego księcia gen. bryg. Konstantego Druckiego-Lubeckiego. Dzięki zebranym dokumentom i materiałom ustalono najważniejsze fakty z życia generała, dotyczące jego pochodzenia, nauki w Cesarskim Aleksandrowskim Liceum (Lycee Imperial Alexandre) w Petersburgu, udziału w walkach o niepodległość Polski oraz kariery w kawalerii i szkolnictwie wojskowym II RP. Udostępnione przez bliskich księcia materiały, skonfrontowane ze źródłami urzędowymi i dostępnymi publikacjami, pozwoliły także na ustalenie dodatkowych okoliczności związanych z jego śmiercią z rąk NKWD w 1940 roku. Dokumenty te umożliwiły rekonstrukcję podejmowanych…
Zanim został ministrem: o kontaktach Ryszarda Zakrzewskiego z wywiadem PRL
2017
After the Second World War Ryszard Zakrzewski (1913–1994) was a well-known exile political and social activist in Great Britain. In the late 1940s he became one of the leaders of the Polish Socialist Party in emigration. He was also active in the Polish Ex-Combatants’ Association and the Federation of Poles in Great Britain. In 1956, the intelligence of the Polish People’s Republic got interested in his person. Over the next few years Zakrzewski maintained contacts with intelligence officers, employed as diplomats at the Polish Embassy in London. Despite the fact that he was not formally recruited, he provided information about activities of certain political groups on emigration, especiall…
Między „ja” empirycznym a „głosem” lirycznym – słowo poetyckie Jacka Podsiadły
2017
The article concerns Podsiadło’s poetic word placed between experiencing reality and lyric form. Figure of Sylleptic persona is mentioned, which allows to comprehend “I” as empirical and lyrical at the same time. Those considerations are being complemented with analysis of self-referential traces in Jacek Podsiadło’s poetry.
Źródła polskiej myśli socjologicznej w środowisku naukowym Lwowa: pozytywizm Józefa Supińskiego
2015
Polska myśl socjologiczna sięga swoimi korzeniami wielu źródeł. Lwowskie środowisko naukowe jest jednym z nich, którego wpływ byłby z pewnością większy, gdyby okres II wojny światowej i ostateczna utrata tych ziem przez odrodzoną Polskę, nie przerwał jego rozwoju. Środowisko społeczno-kulturalne Lwowa przełomu XIX i XX wieku współtworzyło początki polskiej myśli socjologicznej. Dokonało się to między innymi poprzez wpływ akademików lwowskich na kolejne pokolenia uczniów, które licznie zasiliły później środowiska naukowe warszawskie, krakowskie, poznańskie, a po II wojnie światowej, również wrocławskie i gliwickie. Polska socjologia powstała, podobnie jak w krajach Europy Zachodniej, na grun…
"Zawisza Czarny" Juliusza Słowackiego – dramat w rozsypce
2019
Tekst Zawiszy Czarnego zachował się w postaci różnorodnej zbieraniny, w której spotykają się rozwiązania wzajemnie sprzeczne oraz nakładają się na siebie alternatywne opracowania, tylko dlatego, że Słowacki ostatecznie nie napisał dramatu, to jest: nie doprowadził go do postaci skończonej, która uzyskałaby autorską pieczątkę, najlepiej w postaci autoryzowanego wydania. Po śmierci poety inicjatywę przejęli badacze rękopisu, edytorzy, jak też historycy literatury, pracujący według współczesnych sobie standardów, które tymczasem podlegały powolnej ewolucji, wskutek czego Zawisza Czarny przeszedł już w dziejach swej krytycznej recepcji przez kilka rozmaicie ukierunkowanych faz. Próba znalezieni…
"Agezylausz" jako "Agis Spartańczyk" : nieznany odpis dramatu Juliusza Słowackiego
2016
Agis Spartańczyk (Agis the Spartan), classified in catalogues, bibliographies, and digital libraries, as an original play by Ksawery Godebski, proves to be a copy of Agezylausz Agesilaus), a late play by Juliusz Słowacki, which remained unpublished during the poet’s lifetime. The copy is not even made with Godebski’s hand, and bears no marks proving that it has been in fact written by him. It is, however, apparent, that it has been based on Słowacki’s own manuscript, as it copies its layout, which has been subject to modification in subsequent editions. At the same time it also introduces changes to the text, which at times appear to be mistakes of the copyist, while in other cases appear a…
"Jest typem dość sympatycznym". Józef Retinger i wywiad cywilny PRL
2020
Józef Retinger is one of the most colourful, and at the same time puzzling, figures in the recent history of Poland. During the Second World War, he was a political advisor and grey eminence to the head of the Polish government, General Władysław Sikorski, and after the war he remained in exile. He was very active in promoting European unity. He founded the politically influential Bilderberg Group. He was suspected of being a British intelligence agent. He was also accused of working for the secret services of several other states, and of being a freemason. In the second half of the 1950s, the ntelligence service of the PRL took an interest in Retinger. This is a little-known episode in Ret…
Germany, Russia and the polish cause in Jędrzej Giertych's Articles in the Parisian monthly "Horyzonty" (1956–1971)
2018
The liberalisation of the communist system in the mid-1950s, disillusionment with the policy of the West, fears connected with West German revisionism, and dwindling chances of change in the situation of Central and Eastern Europe contributed to diverse attitudes among Polish emigrants. Some of them, notably among the nationalists, voiced the need to seek compromise with Russia. This led to the emergence of a pro-Russian faction alongside the still dominant pro-Western one. The thesis of the need for an alliance with Russia was propagated by Jędrzej Giertych in his writing in the Paris-based monthly Horyzonty. This ideologically committed opponent of communism and staunch Catholic was at th…
O śląsko-małopolskich sporach granicznych w okresie międzywojennym
2017
Celem artykułu jest próba przedstawienia relacji Górnego Śląska z Małopolską i Krakowem w okresie międzywojennym. Relacje te rozwijały się na kilku płaszczyznach: gospodarczej, społecznej, kulturowej. Artykuł niniejszy dotyczy ich pewnego wycinka, a mianowicie śląsko-małopolskiego sporu granicznego jaki wywiązał się między środowiskami politycznymi obu regionów o przywództwo i dominację na obszarze Polski południowej. Podstawową bazę źródłową artykułu stanowi prasa, przeważnie krakowska, warszawska, śląska, nigdy dotąd w takim stopniu nie wykorzystana. Kwestia zasadnicza niniejszego studium sprowadza się do pytania, jakie były źródła i przyczyny opisywanego sporu , jakie czynniki decydowały…