Search results for "pogranicze"
showing 7 items of 17 documents
Ludność Górnego Śląska w latach 1950–1989 w świetle wybranych polskich i niemieckich materiałów źródłowych (opracowanie analityczne)
2017
Artykuł jest próbą nakreślenia obrazu ludności Górnego Śląska w latach 1950–1989, jaki udało się odtworzyć na podstawie wybranych materiałów źródłowych, pochodzących z polskich i niemieckich archiwów. Uwaga opracowania skupiona jest przy tym na problemie różnic w postrzeganiu ludności Górnego Śląska przez polskie i niemieckie władze (Republiki Federalnej Niemiec). Źródłem tych różnic był fakt, że oba kraje zarówno w kwestii postrzegania, jak i kreowania polityki na rzecz ludności Górnego Śląska w sposób marginalny uwzględniały znaczenie specyfiki polsko- -niemieckiego pogranicza kulturowego i jego wpływu na tożsamościowy rys jego mieszkańców. W ten sposób rodził się problem swoistej rywaliz…
Mniejszość niemiecka w polityce lokalnej regionu pogranicza na Opolszczyźnie
2016
W niniejszym artykule mniejszość niemiecka, a właściwie działalność Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Niemców na Śląsku Opolskim została przedstawiona jako modelowa. Organizacja, choć partią polityczną nie jest, działa jak organizacja tego typu. Od początku jej działalności, wraz ze zmieniającymi się warunkami, jej rola ulegała przeobrażeniom. Zawsze jednak wykazywała, obok dbałości o własne specyficzne interesy, troskę o wspólne dobro regionu i jego mieszkańców, niezależnie od pochodzenia narodowościowego. W owym regionie pogranicza przedstawiciele grupy odnoszą dość duże sukcesy w rywalizacji politycznej. Największe tam, gdzie koncentracja tożsamości i interesów jest największa – na pozi…
Młodzież pogranicza - młodzież na pograniczu. Wybrane wyniki badań z projektu Interreg IIIA realizowanego w Instytucie Nauk Pedagogicnych Uniwersytet…
2014
Artykuł przedstawia tematykę związaną z realizacją projektu badawczego podejmującego zagadnienie podmiotowości i tolerancji wśród młodzieży na pograniczu kultur. Młodość jest czasem określania swojej tożsamości, która jest trudna do określenia w okresie zmian globalnych i lokalnych. Przedstawiono wartości preferowane przez młodzież wiejską regionu oraz ich wizję świata i próby określenia własnego miejsca w społeczeństwie. Badania były wspólnym projektem polsko-czeskim, w którym badano młodzież i lokalnych liderów wiejskich.
Dziedzictwo kulinarne polsko-czesko-niemieckiego pogranicza (na przykładzie gwarowych nazw klusek)
2023
Celem artykułu jest pokazanie dziedzictwa kulinarnego polsko- czesko-niemieckiego po gra nic za na przykładzie śląskich nazw klusek. W tekście analizie poddano 75 gwarowych leksemów, omawiając ich pochodzenie i motywację. Wyróżniono kilka grup motywacyjnych: nazwy odnoszące się do sposobu przyrządzania potrawy; nazwy nawiązujące do jej głównego składnika; nazwy wskazujące na właściwości organoleptyczne klusek (kolor, kształt, konsystencja) oraz na ich związek z regionem czy państwem. Część przykładów nazw klusek to pożyczki z języka niemieckiego i języka czeskiego, wskazujące na wspólne dziedzictwo kulinarne. Bazę materiałową niniejszego tekstu stanowią dawne i nowsze źródła etnograficzne, …
Prawne i kryminalistyczne aspekty zwalczania przestępstw korupcyjnych w ochronie pogranicza
2016
Problematyka zwalczania przestępstw korupcyjnych jest niezwykle zawiła i wciąż pozostaje aktualnym zagadnieniem nawet w państwach rozwiniętych. Sama korupcja na terenach przygranicznych jest ważnym zagadnieniem prawno-kryminalistycznym. Współczesne problemy migracyjne w Europie stanowią coraz większe wyzwanie dla organów ścigania, a determinacja migrantów może być szczególnie korupcjogenna. Problem jest niezmiernie istotny z uwagi na fakt, że polska granica wschodnia stanowi zewnętrzną granicę Schengen i Unii Europejskiej. Dlatego właściwe działania służb policyjnych i specjalnych, nastawione na wykorzystanie możliwości analitycznych, powinny stanowić skuteczne narzędzie w zapewnieniu integ…
Kędzierzyn-Koźle – dziedzictwo przeszłości w kulturze miasta przemysłowego na pograniczu etniczno-kulturowym
2021
The article draws attention to the issues of symbolic functioning of the city which was formed of two different entities as a result of political and economic decisions. In the 20th century, the history of a traditional city got entwined with a modernistic industrial city which was taking shape. As a result, ideologies and politics impacted on the newly-established conurbation. The city denotes not only the material sphere, but also its urban community, which, in the case of the places under study, was basically historically complicated. The method of description is the ‘culturalistic’ orientation in the study of the city and also the (emotional) sociolog y of Silesia of the Rev. Emil Szram…
Granica państwowa w teorii pogranicza
2014
W artykule zaprezentowano wątpliwości dotyczące definiowania pogranicza polegającego na przyjęciu granicy państwowej jako podstawowego kryterium definicyjnego. Autor wychodzi z założenia, że granica państwowa może tworzyć różne relacje z pograniczem i nie jest koniecznym warunkiem istnienia pogranicza. Przede wszystkim możliwe jest wykształcenie się pogranicza społecznego, w którym to procesie granica państwowa nie odgrywa żadnej roli. Autor przedstawia siedem argumentów wyjaśniających to podejście a następnie przedstawia typologię pograniczy ze względu na ich relację z granicą państwową, dzieląc je na: pogranicze nadgraniczne, pogranicze reliktowe, pogranicze migracyjne, pogranicze mieszan…