Search results for "wieś"
showing 10 items of 17 documents
Przyczynek do kwestii estetycznej około roku 1897
2017
A ąuestionnaire on “the essence and goal of a novel” published in 1897 in “Kurier Niedzielny” is an interesting documentation of aesthetic views of writers and literary critics in the late 19th century. Representatives of all literary generations of that time - from pre-positivists through two generations of Polish positivists to Young Poland writers - speak in favor of moderate aestheticism protesting against bias in literaturę and defend the autonomy of an artist. Quotes from participants exhibit good command of both idealistic (post-Hegel) aesthetic tradition and emotionalistic concepts of Positivism. They also foreshadow aesthetic predilection of Modemism. They do not provide an in-dept…
„Na Ukrainie za owych dobrych czasów” – „Przed laty. Powieść ukraińska” Paulina Święcickiego
2020
The forgotten work and life of Paulin Święcicki (1841–1876), a writer from Kiev region and active in Galicia, represents a rare, authentic example of Polish‑Ukrainian cultural border. His debut work entitled 'Przed laty. Powieść ukraińska' (1865), despite being an artistic failure, is an interesting link between the heritage of the Romantic 'Ukrainian School' and the historical vision of Polish Borderlands in With fire and sword by Henryk Sienkiewicz. The creation of the 17th‑century reality of Ukrainian grasslands (noble, rural and Cossack existence), battle scenes (fights against the Tatars), romantic‑melodramatic plot – these are all adapted to a unique Ukrainian (not Polish‑centred) per…
Arnold Zweig - Aufnahme in Polen
2016
Śląski niemieckojęzyczny autor – Arnold Zweig – zajmował się do końca swojego życia traumatycznym okresem I wojny światowej i napisał wiele dzieł poświęconych tej tematyce. Artykuł ten w pierwszej kolejności prezentuje zainteresowanie osobą Arnolda Zweiga w Polskiej Republice Ludowej oraz opisuje recepcję tłumaczeń jego powieści autorstwa nieżyjącej już tłumaczki Wandy Kragen. W drugiej części niniejszej publikacji autorka skupia się na scharakteryzowaniu powieści „Junge Frau von 1914“ (Młoda kobieta z roku 1914).
Historia parafii pw. św. Michała Archanioła w Opolu-Półwsi w latach 1937–1958
2019
Posługa duszpasterska pierwszego proboszcza parafii św. Michała w Opolu-Półwsi, ks. Wilhelma Görlicha, przypadła na lata 1937–1958. Jeszcze w czasach hitlerowskich świątynię budowano jako kościół parafialny i garnizonowy. Podczas II wojny światowej największym wyzwaniem była ochrona parafian przed ideologią nazistowską. Od zimy 1944 r. znakami czasu stały się ewakuacja, śmierć i zniszczenia. Uszkodzeniom uległ i kościół. Wiosną 1945 r. parafianie znaleźli się już w innym kontekście: Opolszczyzna stała się częścią Polski. Zapoczątkowano odbudowę i tworzenie nowego społeczeństwa, składającego się ze Ślązaków i migrujących Polaków. Duszpasterstwa nie ułatwiały władze państwowe. Mimo sukcesów k…
"Ludzka krotochwila" na scenie teatru świata w twórczości Mikołaja Reja i Marcina Bielskiego
2019
Artykuł jest próbą interpretacji dzieł Mikołaja Reja i Marcina Bielskiego w kategoriach encyklopedycznego teatru. Taka konstrukcja stanowi odwzorowanie obrazu ówczesnego świata. Można mówić o zgodności między uczonymi treściami a wielką machiną theatrum mundi, którego struktury, relacje i zakres sprawnie funkcjonują w zamkniętym dyskursie literackich utworów. „Krotochwila ludzka” staje się więc miejscem zmagań człowieka z własnymi słabościami i losem. Staropolscy pisarze, aby zilustrować tę walkę, posłużyli się popularnym w renesansie mitem o bogini Kirke i jej ofiarach zamienionych w zwierzęta. Maski faunistyczne stanowiły znakomite alegorie występków ludzkich, chociaż mogły również przeds…
Na Ujbackim stepie... Kreacje Tatarów w poematach Tomasza Augusta Olizarowskiego
2016
The article presents literary images of Tatars, which can be found in two poetic novels by the forgotten Romantic author, Tomasz August Olizarowski (1811-1879). The first of them, printed in 1836, is Krzyż w Peredylu. Pieśń wołyńska (The Cross in Peredil. A Volhynian Song), published for the second time in a revised version as Topir-Góra. Powieść wołyńska. Wedle miejscowego podania (Topir-Mountain. A Volhynian Novel. According to a Local Folk Tale). The second one, which in its title already refers to the Tatars, is Car-dziewica. Powieść tatarska (The Virgin-Tsar. A Tatar Novel), written in 1866. In Krzyż w Peredylu and in Topir-Góra, the poet shows Tatar people as representatives of the no…
Pomiędzy rzeczywistością a światem twórczości literackiej – Ricarda Huch jako kobieta, żona, matka, pisarka i intelektualistka
2022
Artykuł stanowi próbę przedstawienia biografii Ricardy Huch w połączeniu z jej twórczością literacką oraz ukierunkowaniem światopoglądowym. Założenie badawcze oscyluje wokół zapytania, czy i w jaki sposób Huch łączyła wyzwania wynikające z faktu bycia kobietą, żoną i matką oraz pisarką, intelektualistką i wybitną myślicielką swoich czasów. Postawiona teza badawcza została poparta argumentami nawiązującymi do biografii pisarki oraz wielowątkowości jej dzieła. Ricarda Huch jako młoda kobieta wywodząca się z konserwatywnego domu mieszczaństwa niemieckiego końca XIX wieku wybrała dla siebie drogę kobiety zrywającej z konwenansami, która, nie bacząc na przeciwności losu, opuściła w atmosferze sk…
"Sprawa Bourgeta" – czyli co właściwie łączy Sienkiewiczowskie "Bez dogmatu" z Bourgetowskim "Le Disciple"?
2018
It is a common critical tradition to compare a Polish novel and a French one. The article attempts to examine this phenomenon and to State exactly what (or no) relations between both texts, by searching critical judgments of the time and by analyzing the same texts’ level. There are following parallels (typologically, but not genetically determined) to be confirmed: anti-positivist and idealistic attitude of both authors, which have seen their texts as manifestos of outlook ; an intertextual potency of the novels, close related to their hypo- and hypertexts; as well as several, although superficial similarities of stories’ plots. The most convincing, however, there are the real differences:…
Angst als Textspur und Bildspur in Graphic Novels zum historischen Geschehen des 20. Jahrhunderts
2020
Neben vielen anderen Charakterisierungen, etwa ‚Jahrhundert der Diktatoren‘, ist für das 20. Jahrhundert wahrscheinlich auch die Formulierung ‚Jahrhundert der Angst‘ gerechtfertigt. Dieser Beitrag ist ein erster Versuch, die Darstellung von Angst in verbal-piktoralen Narrativen zu erschließen. Text- und Bildspuren zu Angst – politisch genutzte Techniken der Angsterzeugung einerseits und bis zu dauerhafter Traumatisierung gehende Angsterfahrung andererseits – sind in vielen Graphic Novels zur Geschichte des 20. Jahrhunderts ein wesentliches Deutungsangebot. Obwohl ästhetisch und intellektuell anspruchsvoll, somit ein Angebot zur Aufarbeitung von Geschichte, ist diese Fokussierung von Angst d…
Organy w kościele filialnym pw. Wniebowzięcia NMP w Nowej Wsi
2016
Organy towarzyszyły obrzędom liturgicznym w Nowej Wsi już od XVII wieku. Pierwsze wzmianki o 6-głosowym pozytywie odnotowane są w inwentarzach kościelnych z 1661 i 1676 roku. Z całą pewnością ten niewielki instrument zastąpiono większymi organami, które prawdopodobnie przeniesiono następnie do nowego kościoła (wybudowanego w latach 1703–1751). W 1793 roku instrument ten liczył 13 głosów. W latach 1797–1798 nowe organy wybudował Johann Kuttler z Widnawy. W 1902 roku ich gruntownej przebudowy dokonał Franz Lux z Lądka-Zdroju. Instrument o charakterystycznym – dwudzielnym – prospekcie, liczy 18 głosów rozdzielonych na dwa manuały i pedał. Traktura rejestrów i gry jest pneumatyczna. Wiatrownice…