Search results for "Polish"

Opis frazeologii w słowniku gwarowym Jana Karłowicza a późniejsza praktyka leksykograficzna

2020

The aim of the article is to show how to list and develop phraseology in the oldest Polish dialect dictionary: A Dictionary of Polish Dialects by Jan Karłowicz, and then discuss the placement of phraseology in the macro- and microstructure of later, 20th century selected dialectal dictionaries. Therefore, the article is an overview of the tradition of lexical development and study of phraseology in dialectal dictionaries (on the example of Silesian Dialect Dictionary, Polish Dialects Dictionary by Polish Academy of Sciences, the dictionary of Bernard Sychta, Dictionary of Ostróda, Warmia and Mazury Dialects).

Techniki kształcenia słuchania w L1. Perspektywa lingwo- i glottodydaktyczna

2022

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie i omówienie wybranych technik, za pomocą których można z powodzeniem kształcić umiejętność słuchania na lekcjach L1. Autorka jako pierwsze omawia techniki, o których w latach 90. pisali lingwodydaktycy – Tadeusz Patrzałek i Maria Nagajowa, następnie prezentuje wybrane techniki glottodydaktyczne, które, po ich dostosowaniu do specyfiki słuchania w L1, można wykorzystać na lekcjach języka polskiego jako ojczystego. Autorka wychodzi z założenia, że integracja koncepcji lingwo- i glottodydaktycznych może przyczynić się do skutecznego i świadomego kształcenia umiejętności słuchania na lekcjach języka polskiego jako ojczystego.

Używka wyklęta, czyli (nie)czułe wspomnienie o tabace

2020

Artykuł streszcza historię obecności tabaki w polskiej obyczajowości, koncentrując się na literackich świadectwach, mówiących o jej zażywaniu. W opracowaniu wspomniano m.in. o anonimowych tekstach, takich jak Poswarek Tabaki z Gorzałką (1636) czy Nauka, jako o dobrym także o złym używaniu proszku tabakowego (1650). Wspomniano również o publikacjach dotyczących tabaki, tłumaczonych z języków obcych w XVII i XVIII w. Autor przywołuje ponadto poezje przeciwników tytoniu, do których zaliczał się w Polsce Jan Andrzej Morsztyn czy też Bartłomiej Zimorowic. Odnotowano na koniec, że we współczesnej kulturze w związku z szerzącym się zakazem palenia tytoniu pojawia się problem traktowania palącego j…

"Kwatalnik Nauczyciela Opolskiego" (1958-1991)

2016

This pedagogical magazine, initially appearing under the title Biuletyn Nauczyciela Opolskiego [The Opole Teacher’s Bulletin], and from 1962 - Kwartalnik Nauczyciela Opolskiego [The Opole Teacher’s Quarterly], came out in Opole Province during the years 1958-1991. The magazine mainly dealt with issues pertaining to the history of the region and school didactics. It was established upon the initiative of the Polish Teachers’ Union. Its substantial content was divided into three sections: “Materials to use”, “School and teachers’ experience” and “Information, reports, bibliography”. The chief goal of the magazine was to bring problems of the region closer to teachers who would otherwise not k…

„Hochsztapler, który przy pomocy wydziwiania czaruje ludzi i władze”: Grotowski w Opolu

2022

Artykuł dotyczy działalności Jerzego Grotowskiego w okresie opolskim i historii Teatru 13 Rzędów w latach 1959–1964. Autorka wykorzystuje różnego typu dokumenty zgromadzone w trakcie długoletnich badań nad politycznymi uwarunkowaniami artystycznej działalności Grotowskiego: rozmowy ze świadkami, listy, wspomnienia, akta osobowe, dokumenty cenzury i materiały pochodzące z archiwów Instytutu Pamięci Narodowej (w tym raporty organów bezpieczeństwa oparte na donosach), aby naszkicować portret Grotowskiego jako dyrektora teatru. Dzięki zestawieniu i analizie tych dokumentów pokazuje skalę inwigilacji Teatru 13 Rzędów, prezentuje stosowane przez władzę metody niebezpośredniej kontroli artystów i …

Język prawno-administracyjny okresu dwudziestolecia międzywojennego

2020

The object of this sketch is the legal and administrative Polish language of the interwar period, that is the time of the Second Polish Republic. Regaining the statehood after one and a half century of the Partitions marked signifi cant transformations in the history of the nation and the society, the return of the Polish language to offi ces, the gradual standardisation of the language of administration, unifi cation and codifi cation of law. The political system of the Second Polish Republic evolved. The system of parliamentary democracy, adopted in 1919 and established in the March Constitution, transformed gradually, in particular after the May Coup in 1926, into the authoritarian syste…

Komunikacyjny i symboliczny wymiar edukacji językowej na Śląsku Opolskim - przypadek języka niemieckiego

2016

Mother tongue is one of the most important aspects of preserving identity o f national or ethnic minority. Being in force since 2005 the Law on National and Ethnic Minorities and Regional Language minorities in Poland secures the right to preserve and maintain their language and to introduce it as an assistant language in municipalities. In the Opole province this refers to the German language, which also in the whole country dominates in teaching minority languages. Analysis of statistical data on the size of the German minority in Poland tends to reflect on the double meaning o f the German language in the Opole Silesia. Is learning German as a minority language, fulfil such a role? To wh…

Hetmani Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XVIII wieku (lata 1717-1794)

2012

Kategoria kobiecości oczami Reymonta i Gorkiego

2015

"Na dnie duszy polskiej leży zawsze folga" : o pewnym Sienkiewiczowskim toposie

2016

Sienkiewicz’s readers certainly known the writer’s favourite, archaically styled terms folga (“relief”, “respite”, “indulgence”) and folgować (“to follow”, “to allow”, “indulge someone/something”), etymologically derived from the German Folge (“consequence”, “result”, “aftermath”) and folgen (“to follow”, “to obey”, “to submit to”). They are found in Sienkiewicz’s texts more than seventy times, and not only in historical novels, where their use is motivated by the chronotope of the past. The theme of folga grows in his work to the status of a kind of a leitmotif. Observing the chronology of the occurrence of the term, we can see a clear evolution: from a neutral term, to some kind of an ide…