Search results for "pogranicze"

Polish emigrants in Düsseldorf The migrants’ heritage of identity and entry into German society

2019

Artykuł podejmuje problem możliwego wchodzenia polskich emigrantów w społeczeństwo niemieckie w Düsseldorfie. Dziedzictwo etniczno-kulturowe może być elementem ułatwiającym lub osłabiającym to zjawisko. Przeprowadzone badania miały charakter diagnostyczny (N:150), a problem badawczy dotykał przebiegu procesu asymilacji społeczno-kulturowej polskich emigrantów w Düsseldorfie. Wyniki badań wskazały, że emigracja polska jest zróżnicowana wewnętrznie i w różnym stopniu integruje się ze społeczeństwem niemieckim. Cechy najbardziej ją różnicujące w poglądach to miejsce dorastania i czas wyjazdu z Polski. Migranci z obszaru Śląska (historyczne pogranicze etniczno-kulturowe) łatwiej adaptują się do…

Tożsamość śląska. Rzeczywistość czy XX-wieczna kreacja?

2016

Tożsamość śląska jest przedmiotem szeroko zakrojonych badań politologów, socjologów i historyków. W większości skupiają się oni na poszukiwaniu jej genezy. W niniejszym artykule autor zamierza spojrzeć na tożsamość jako na zjawisko podlegające głębokiej ewolucji na przestrzeni lat. Odnosząc się do przytoczonej hipotezy „Śląska wymyślonego” spróbuje dokonać próby klarownego podziału pomiędzy tym co stanowi historyczny trzon tożsamości śląskiej, a tym co w XX wieku zostało wpisane w śląski kod kulturowy.

Przepływ informacji na pograniczu północnokoreańsko-chińskim. Szansa na erozję systemu?

2016

Sytuacja polityczna Korei Północnej po objęciu władzy przez Kim Jong Una spowodowała powstanie wielu nowych analiz. Dotyczą one także prognoz co do trwałości jego rządów. Zagrożeniem dla tamtejszych władz miał być m.in. przemyt nośników informacji przez granicę chińsko-ółnocnokoreańską. Zawarte na nich dane, zaprzeczając propagandzie reżimu, mają osłabiać jego wiarygodność, a tereny przygraniczne miałyby stać się miejscem początku zmian systemowych. Tekst stanowi zatem analizę, mającą dać odpowiedź na pytanie: czy w obecnych uwarunkowaniach społeczno-politycznych jest to możliwe. Uwzględnione zostały m.in. takie czynniki, jak doświadczenia historyczne tego kraju, rola propagandy, zakres kon…

Autonomiczna Republika Krymu: pogranicze ukraińsko-rosyjskie

2014

Przedmiotem niniejszego artykułu jest kategoria pogranicza ukraińsko-rosyjskiego ze szczególnym uwzględnieniem Autonomicznej Republiki Krymu. Istotne jest ukazanie pogranicza w różnych kontekstach i ujęciach, dlatego w pierwszej części artykułu odniesiono się do wydarzeń, jakie rozgrywały się na terytorium Ukrainy na końcu 2013 roku i w pierwszych miesiącach 2014 roku. Wydarzenia ostatnich miesięcy pokazują wyraźnie, że Południowy Wschód Ukrainy nie jest monolitem. Inaczej funkcjonuje społeczeństwo Krymu, inaczej Donbasu, a jeszcze inaczej Odessy czy Charkowa. W drugiej części artykułu przedstawiono zarys historyczny etnosu Tatarów krymskich, który okazał się niezbędny do ukazania przynależ…

O możliwościach zastosowania kategorii granicy w analizie zjawiska korupcji

2016

Od lat 90. XX wieku obserwujemy istotny wzrost zainteresowania kwestią korupcji. To również czas ponownego odkrycia problemu granic i pogranicza jako zagadnień centralnych dla procesów towarzyszących człowiekowi pod koniec stulecia. Globalizacja, kolejna fala demokratyzacji oraz upadek ZSRR to zmiany, który stworzyły nowe, strukturalne warunki dla zjawisk korupcyjnych oraz dla przedefiniowania granic politycznych. Pomimo podobieństwa uwarunkowań inspirujących do systematycznej refleksji nad korupcją i granicami, zarówno badania nad korupcją, jak i badania nad granicami zazwyczaj traktowane są jako odrębne obszary badawcze. Możemy jednak wyodrębnić pewne płaszczyzny, na których badania te sp…

"Obcy" na swoim : doświadczenie inności w przestrzeni wspólnej

2017

Problematyka artykułu skupia się na dylematach ciążących nad świadomością ludzi pogranicza. Kwestie te są rozważane na przykładzie refleksji, artystycznych postaw i życiowych decyzji wypracowanych przez Renatę Putzlacher-Buchtovą, polską pisarkę urodzoną i mieszkającą przez znaczną część swojego życia na Zaolziu. Trud istnienia na macierzystym pograniczu twórczyni sprowadza do dwojakiego nastawienia: albo funkcjonowania w świecie podzielonym na osobne domeny narodowe, albo otwartego na „innych” współmieszkańców istnienia we wspólnej krainie dla kształtowania jej dobra. W opinii Putzlacher pogranicze podzielone, zmuszające mieszkańców do nieustannych wyborów, staje się martwą krainą, gdyż je…

Dyskurs nad pojęciem "pogranicze" w polskiej socjologii. Wybrane zagadnienia

2017

The article presents the selected dimensions of the discourse with respect to the notion category "pogranicze” ("borderland”), which has been ongoing in the Polish sociology sińce the thirties of the last century, The consideration opens with Józef Chałasińskis understanding of the term "pogranicze”, with the impact laid upon the "antagonism” as the basie intergroup relationship at the contemporary Polish-German borderland. Subseąuently, basing on selected examples, the author presents the discourse over the borderland in Polish sociology during the transformation period after 1989. The observations derived from the sociological discourse depict the changes of this notion category in its un…

Fenomen pograniczy

2013

Artykuł ma na celu wyjaśnienie motywów powstania czasopisma a także wyjaśnienia przyczyny, dla której „pogranicze” powinno być ważną kategorią badawczą nauki o polityce. Autorzy wyjaśniają jakie jest ich rozumienie pogranicza - miejsca, którego istnienie konstytuuje granica. Globalne zmiany polityczne, społeczne, ekonomiczne i kulturowe, zachodzące w ostatnich dekadach, każą rozszerzyć terytorialne definiowanie pogranicza z miejsc leżących w pobliżu granicy państwowej, na miejsca leżące w pobliżu granicy rozumianej szerzej. Zmieniają się bowiem funkcje granic, a dynamika ich zmian jest na tyle duża, że pogranicza pozostają trwałymi konstruktami kulturowymi nawet na terytoriach obecnie jedno…

Pogranicze w kręgu pojęć związanych z pamięcią zbiorową

2015

O znaczeniu kategorii pogranicza we współczesnej politologii

2013

Artykuł jest próbą odpowiedzi na pytanie o rolę kategorii pogranicza w polskiej politologii. Opiera się na informacjach uzyskanych na podstawie ankiety, skierowanej do 223 polskich politologów, w której zapytano ich o wagę oraz eksplanacyjny potencjał kategorii pogranicza w analizie politologicznej. Niski poziom responsywności uniemożliwia dokonanie generalizacji na całe środowisko politologiczne, dlatego tekst niniejszy jest jedynie syntezą opinii politologów, którzy odpowiedzieli na naszą ankietę. Kategoria pogranicza przedstawiona jest jako ważna i przydatna w analizie politologicznej, przede wszystkim ze względu na jej integralny związek ze współcześnie zachodzącymi zmianami, takimi jak…